Enerji üretimi, iletimi, Dağıtımı ve planlama üzerine mesleki teknik eğitim almış ve her türlü konut ve az sayıda da olsa sanayi sektöründe proje ve uygulamalarda çalışmış teknik bir kişi, Elektrik Teknisyeni ve MEKATRONİK Mekanik ve elektrik periyodik kontrol ve ölçüm uzmanı, güvenli, tasarruflu ve doğru enerji kullanımı için Ünye’mizde artı enerji danışmanlık olarak hizmet etmekte olan ve Türkiye Teknikerler Birliği Ordu İl temsilcisi olarak gerek ilçemizde gerekse ilimizde basın açıklamaları ile topluma faydalı olmaya çalışan Sayın Musa Kıranlı gazetemize özel açıklamalarda bulundu.
Musa Kıranlı,
-Basın, toplumu aydınlatan ve bilgilendiren, kentin gelişmesinde ve tanıtımında çok önemli ve gerekli olan bir meslek gurubudur. İlçemiz bu konuda çok şanslı ve çoğu illerimizden bir adım öndedir. İlçemizde ve ilimizde bulunan faaliyet gösteren tüm basın mensuplarına, çalışanlarına bu kutsal görevlerinde başarılar sağlıklı günler diliyorum.
Doğduğu memleketin gelişmesi kalkınması için birlikte yaşadığı toplumun yaşam seviyesinin yükselmesi için çaba harcayan herkese, Yaradan’dan ötürü, yaratılmış her şeye, içinde sevi saygı olan merhamet duyan insanlara herkese en derin sevgi ve saygılarımı iletiyorum.
Evet; Bazı ulusal basında yer alan, sosyal medyada ve kulaktan kulağa yayılan ve kimilerinin rivayet olarak kabul ettiği tasarruflu ampullerde civa kullanılması meselesi ne bir gerçektir. Dahası çoğu satıcılar elektrikçiler de bunu bilmektedir.
Avrupa’da ki akkor ampul yani halk deyimiyle armut ampuller yasakları başladığından beri bir çeşit kulis konusu olan ve beraberinde çeşitli ülke halklarında tepki çeken tasarruflu kompak floresan lambalarda (CFL-Compact Floresan Lamp ) kullanılan civa meselesi dikkate değer bir konudur.
Enerji haftası nedeniyle yaptığım basın açıklamamda bu konudan bahsettim. Ancak bu çok önemli geleceğimizi ilgilendiren sağlığımızı tehdit eden bu konuda
Çakır Medya olarak siz hariç konuya dikkat çeken olmadı. Sizlerin de bu konuda gösterdiğiniz hassasiyete kamuoyu adına teşekkür ediyorum.
Elektrik kullanımında sağladığı tasarruf ile aile bütçesine önemli katkı yapan TASARRUF AMPULLERİ ev yaşam alanında vazgeçilmezlerimiz arasında yerini aldı. EVİMİZ DE, OKULUMUZ DA KISACA YAŞANTIMIZ DA OLAN "TASARRUF AMPULLERİ" HAKKINDA GERÇEKTEN NE BİLİYORUZ!
Teknik konularda toplumun bilgilendirilmesi gerekmektedir. Bu tasarruf için kullanılan ampuller hakkında kamuoyunu bilgilendirmek amacıyla belki bir faydamız olur düşüncesiyle paylaşıyorum; Bu konuda eksikliğim olabilir, ilimizdeki ilçemizdeki üniversitelerin teknik bölümleri, enerji bölümleri, Elektrik Mühendisleri Odası ve tıp bilim adamları tarafından da bilgi alınabilir.
Zaten esas olan budur. Kentimizin geleceğini, kentte yaşayanların geleceğini ilgilendiren konularda mutlaka halk ile beraber konusunda uzman kişi ya da kuruluşlardan fikir görüş alınarak bilgilerin paylaşılması doğru olanıdır. Aksi durum hangi konu olursa olsun bilgi kirliliği yaratır.
Nasıl ki Acıların paylaşıldıkça azaldığına, sevgilerin paylaşıldıkça çoğaldığına inanıyor ve öyle yaşıyoruz. Bu insanlık gereğidir. Bilgilerde paylaşıldıkça faydalıdır. Bir kez daha sizlere teşekkür ediyorum.
- TASARRUFLU AMPULLERİN ÜRETİMİNDE NEDEN CİVA KULLANILIYOR?
-Musa Kıranlı,
Tasarruflu ampul olarak bildiğimiz kompakt floresan ampullerin tüplerinin içinde gaz ve beraberinde az miktarda civa kullanılmaktadır. Bu tip lambalarda iki elektrod arasındaki elektrik akımı tarafından tetiklenen civa moleküllerinin yaydıkları ultraviyole ışınım tüp içindeki fosfor tabakasının görünür ışık yaymasını sağlar.
Daha açık ifade edecek olursak; Tasarruflu ampuller aslında akkor ampullerin yerini alması için geliştirilmiş, standart ampul duyunda çalışabilen floresan lambalardır. Lamba, içerisinde argon gazı ve cıva buharı bulunan, iç yüzeyi fosfor kaplı cam tüp, elektronik balast (durultucu) ve elektrotlardan oluşur. Balast, lamba çalıştırıldığında cam tüpün iki ucunda bulunan elektrotlar arasında yüksek bir gerilim oluşturur. Bu gerilim sayesinde tüpün içerisindeki argon gazında elektron akışı olur. Elektronlar bir uçtan diğer uca giderken, cıva atomları ile çarpışarak insan gözünün göremediği mor ötesi ışık üretir. Bu ışık tüpün iç tarafını kaplayan fosfor atomları tarafından emilir ve görebileceğimiz dalga boyunda bir ışık olarak yayılır.
- BİR FLORESAN LAMBADA NE KADAR CİVA VAR?
-Musa Kıranlı;
Ortalama olarak standart bir ekonomik floresan ampulde 5mg civarı civa bulunmaktadır. Norm budur.
Bu konuda en büyük sorunun ise, fiyatının ucuzluğu nedeniyle tercih edilen Uzakdoğu kökenli ampullerdir. Standartlara uygun olmayan, merdiven altı imalat, kalitesiz malzemeyle yapılan standart dışı tasarruflu ampullerin kullanımda karşı karşıya kalacağımız tehlike zararlar daha çok ve ürkütücüdür. İlerde zamanımız kalırsa bunlardan da bahsedeceğim.
Asla bilindik markalar dışında ucuz diyerek seyyar satıcılardan tezgahlardan tasarruf diyerek ampul ya da elektrik malzemesi almayınız.
- FLORESAN LAMBALARIN ve TASARRUFLU AMPULLERİN AVANTAJI NELERDİR?
-Musa Kıranlı;
Elektrik tüketimi bakımından karşılaştırma yaptığımızda floresan lambalar geleneksel akkor ampullere göre fazla aydınlatma yapmasına rağmen %25 daha az elektrik harcalar ancak tasarruflu ampullerde bu oran % 80 olup daha uzun ömürlü uzun süre kullanılmaktadır.
Tasarruflu ampulleri diğer floresan lambalardan ayıran ve hızla yaygınlaşmasını sağlayan özellikleri, kullanımının kolay olması ve içerisindeki elektronik balastın veriminin yüksek olmasıdır. Tasarruflu ampuller, akkor ampullere oranla %80’lik bir enerji tasarrufu sağlayabiliyor. Örneğin 100 Watt’lık akkor ampulün verdiği ışığı, 20 Watt’lık bir tasarruflu ampul verebilir.
AVANTAJLAR İLE DEZAVANTAJLARIN KARŞILAŞTIRINCA ÇIKAN SONUÇ NEDİR?
-Musa Kıranlı;
Bir tasarruflu ampul her beş dakikada bir açılıp kapandığında kullanım ömrü %85 azalır. Bu yüzden tasarruflu ampullerin oturma odası, salon, yatak odası gibi en az 15 dakika süreyle çalıştırılması gereken yerlerde tercih edilmesi öneriliyor.
Dikkat edilmesi gereken başka bir nokta ise tasarruflu ampullerin özellikle bu iş için üretilmeyenlerinin hava dolaşımını engelleyecek muhafazalarla veya gömülü duylarda kullanılmaması.
Floresan lambalar ve tasarruflu ampuller, sağladıkları elektrik tasarrufu yanında, kırıldığında sağlık açısından ciddi tehlike arz etmektedir. Bu tehlikenin ana kaynağı da floresan lambalarda ve tasarruflu ampullerde bulunan civa buharıdır."
Bu durumda tasarruflu led ampuller teknolojik evrelerini tamamlayıp yaygınlaşana kadar akkor ampuller yerine tasarruflu floresan lambaları kullanmak durumundayız.
Ancak her ne kadar global anlamda civa avantajı olsa da yanı başınızda kırıldığında uygun yöntemler ile etkilerinden korunmanız şarttır.
Eğer çatlatacak veya kırmayacaksanız, üreten fabrikada kazalar meydana gelmeyecek ise yada hatalı üretimin neden olduğu sızıntılı bir ampule denk düşmez iseniz floresan lambalar içindeki civa’ya rağmen geleneksel ampullere nazaran çok daha az tehlikeliler.
Bu durumda gönül rahatlığıyla elektrik tasarrufu yapabilirsiniz. Yine de civa ile temas etmemek için bu tür ampullerin kullanımında azami özen göstermeliyiz.
Tıp Sağlık uzmanlarınca yapılan açıklamalara göre; Aksi bir durumda insanlarda psikolojik, nörolojik ve immünolojik sorunlara yol açan civa yüzünden Alzheimer, genel immün sistem problemleri, böbrek fonksiyon bozukluğu, kısırlık, poli kistik yumurtalık sendromu, nörotransmitör dengesizlikleri, gıda alerjileri, Multiple Skleroz, tiroit problemleri, yorgunluk, ve denge bozuklukları, hafıza kaybı gibi çeşitli hastalıklarla baş başa kalabilirsiniz.
Bakınız arkadaşlar; İşin kötü tarafı boyalardan trafiğe her yerde rastladığımız ağır metaller zamanla özellikle sinir sistemini etkileyen kronik hastalıklara yol açıyor ve bu hastalıklar her geçen gün daha erken yaşlarda daha yüksek oranlarda ortaya çıkıyor. Çok büyük bir insan ve iş kaybına yol açarken pek çok ilaç ve sağlık masrafı da cabası. Tabii bu işin tasarruf kısmı: Allah kimseyi yenemeyeceği bir hastalıkla başbaşa bırakmasın; Allah yar ve yardımcımız olsun..
- FLORASAN ya da TASARRUFLU AMPULLER KIRILDIĞINDA NE YAPMALI?
-Musa Kıranlı;
Tasarruflu ampul kırılırsa mekânı hemen havalandırın. Sakın çıplak elle dokunmayın.
Yani Civa içeren bir ampul kırıldığında pencereleri açarak en az 15-20 dakika ( esinti durumuna göre yarım saate kadar çıkabilir ) bulunduğunuz ortamı havalandırın. Havalandırma süresince ortamda bulunmamaya özen gösterin. Havalandırma işlemi bittikten sonra geçirgen olmayan ( tıbbi eldiven tipinde) eldiven giyerek ampul parçalarını kullan-at cinsinde bir plastik kaşık ile bir karton üzerine aktarın. Bütün büyük parçalar bittikten sonra tüm alana ıslak pamuk veya yine kullan-at tarzında ıslatılmış birkaç kat ( ince olmasın kırık parçaları elinize batarsa zehirlenebilirsiniz ) kağıt havlu veya tuvalet kağıdı ile silin. Kesinlikle tekrar kullanacağınız bez vb. malzemeler silim için uygun değildir. Alınması zor küçük parçalar ve derz aralarında zorluk çekerseniz yapışkan bantlar kullanılabilir. İmkanınız var ise kırıklardan temizlenmiş yüzeye toz kükürt dökülerek civa etkisinden arındırabilirsiniz.
- TASARRUFLU AMPULDEKİ CİVA nedeniyle kullanımındaki önerileriniz nelerdir?
-Musa Kıranlı;
Enerji tasarruflu ampuller ve floresan lambalarla birlikte evlerimize ve iş yerlerimize bol miktarda civa da girdi. Enerji tasarruflu ampullerin beş miligrama kadar civa içermesine izin veriliyor. Ancak civanın zerresi bile son derece zehirli…
Civa buharı içeren tasarruflu ampuller ve floresan lambalar insan sağlığını doğrudan etkilemekle kalmıyor, çevreyi de kirleterek daha olumsuz sonuçlar doğuruyor.
Dünya Sağlık Örgütü (DTO) kıstaslarına göre 1 litre suda 0,001 mg’dan fazla civa bulunması halinde bu su “kirli” sınıfına giriyor. Bu kıstasa göre, 5 mg civa içeren bir adet tasarruflu ampul, 5000 litre suyu kirletecek güce sahip…sanırım tehlikenin boyutu anlaşılıyor.
Avrupa Birliği kimi elektrikli ve elektronik cihazlarda civa kullanımını yasakladı. Ev kullanımı için yeni üretilecek termometre ve barometrelerde de civa yok. Kimi cihazlara da kısıtlamalar getirdi. Norveç civayı tümüyle yasaklanmıştır.
Yine bakınız şehir ve cadde sokak aydınlatmalarında da bu konu gündemdedir. Buralarda kullanılan aydınlatmalarda civa buharlı ampuller kullanılmaktaydı. Sağlık bakanlığı ve çevre bakanlığının kararları doğrultusunda bu aydınlatmalar sodyum buharlı ya da daha ekonomik ve uzun ömürlü olan Led aydınlatmalar kullanılmaya başlanılmıştır. Bu uygulama yaşadığımız kent ilimizde de ilçelerimizde de yapılmaktadır. Bu nedenle enerji iletim dağıtım gurubu Çalık enerji ve il ilçe belediye yönetimlerine teşekkür ediyorum.
Yine piyasalarda ekonomik tasarruflu led ampuller bulunmaktadır. Led ampullerin teknolojik evrelerini tamamlayıp yaygınlaşana kadar akkor ampuller yerine tasarruflu floresan yada tasarruflu ampulleri kullanacağız. Ancak her ne kadar ekonomik olsa da tehlikenin farkında olarak kırıldığında uygun yöntemlerle etkilerinden korunmanız şarttır. Kanser hastası misali, ya da deprem kuşağında fay hattında olduğumuz bölgelerdeki gibi bu tehlikelere karşı tedbirlerimizi alarak yaşamaya devam edeceğiz. Takdir Allahtan, tedbir biz kullardan.
Tavanı yüksek odalarda tercih edilmeli ve kırıldığında asla çıplak elle dokunulmamalı ve oda havalandırılmalıdır.
Bir tasarruflu ampulde bulunan cıva buharı insanı hasta edecek miktarda değil ancak gene de bu zararlı maddeye maruz kalmaktan kaçınılmalıdır. Bu yüzden tasarruflu ampulleri kolay kırılabilecekleri, çocukların rahatlıkla ulaşabilecekleri yerlerde kullanmamak gerekiyor.
Kırılan tasarruflu ampuller için elektrikli süpürge kullanılmamalı; bu, cıva buharının daha fazla etrafa saçılmasına neden olacaktır.
TASARRUFLU AMPULLER DÜŞÜK TAVANLI EVLERDE, ÇALIŞMA MASASINDA, YATAK ODASINDAKİ ABAJURLARDA VE 1 METREDEN DAHA AZ MESAFEDEKİ YAN AYDINLATMADA YAYDIKLARI RADYASYON NEDENİYLE KESİNLİKLE KULLANILMAMALIDIR. AVİZELERDE TAVANA BAKACAK ŞEKİLDE TAKILMASI EN İDEALİDİR.
BU KADAR KARAMSAR OLUMSUZ AÇIKLAMALAR SONRASINDA NE YAPACAĞIZ KARANLIKTA MI KALACAĞIZ? TABİİKİ HAYIR!!
ZEHİRLİ AYDINLATMANIN ALTERNATİFİ: SAĞLIKLI LED AYDINLATMA
İnsan sağlığını ve gıda güvenliğini tehdit eden ve önemli ölçüde çevre kirliliği yaratan floresan lambalar ve tasarruflu ampullerin alternatifi olarak kullanılmaya başlanan ve elektrik enerjisini herhangi bir kimyasal kullanmadan, doğrudan ışığa çeviren led aydınlatma ürünleri insan ve gıda sağlığına zarar vermediği gibi, çevresel kirliliğe de yol açmıyor.
Civa ve Kurşun ağır metallerdir. Ağır metallerin son yıllarda kullanımının katlanarak artarak bir oranda geleceğimizi tehdit etmektedir. Kanserler, otizm ve pek çok nörolojik hastalıkların artışından ağır metaller sorumlu olduğunu ifade eden tıp ve bilim adamlarının sayısı çoğalmaktadır. Nasıl ki; Sağlık Bakanlığımız cıvalı termometreleri ve civa kullanımını yasaklamıştır. Aynı hassasiyet ve çabanın insan hayatını tehdit eden diğer cıva kaynaklarının yasaklanması hususunda da gösterileceğine inanıyorum.
Sizlere basınımıza, toplumu aydınlatıp bilgilendirdiğiniz için çok teşekkür ediyor, başarılı yayın hayatınızın devamını diliyorum.
Bakınız çok değerli arkadaşlar; TASARRUF AMPUL UYGULAMASI, ENERJİ TASARRUFU EDİLMEK ÜZERE ZORUNLU OLARAK DEVLET DAİRELERİNDE, OKULLARIMIZDA, YURTLARDA KULLANIMI YAYGINLAŞMIŞTIR. BU NEDENLE EVLERİMİZDE DAHİ İÇ İÇE YAŞADIĞIMIZ TASARRUFLU AMPULLER İLE İLGİLİ BU BİLGİLERİN DUYURULMASI ÇOK ÖNEMLİDİR..
Yani konu çok önemlidir. Çok daha önemli konularda vardır. Bu gibi konuların, ilimiz ve ilçelerimizde bulunan üniversiteler, sağlık sektörü, teknik odalar ve kuruluşlar tarafından sizlerin aracılığıyla bilgilendirmeler yapılmalıdır. Herkes gerçekleri konuşmalıdır.
Varsa vaktimiz bu konunun ciddiyeti ile ilgili yurtdışı ve ülkemizdeki araştırmaları sizlerin aracılığıyla kamuoyu ile paylaşmak isterim.
Bu ampullerden yayılan zararlı ultraviyole ışınlarına maruz kalan kişilerde egzama ve benzer hastalıklar görülebiliyor. Dr. Kınacı nın verdiği bilgilere göre, cilde çok yakın tutulan ve açık olarak nitelendirilen ampullerin bir tanesi, yaz aylarında günün en sıcak saatinde güneşin verdiği zarar kadar etkili. Bu nedenle açık ampullerden çıkan ışığın insan vücuduna bir metreden daha yakın bir mesafeden temas etmemesi gerekiyor. Kapsüllü modeller ise açık olanlar kadar zarar vermiyor.
Tasarruflu ampullerin bir metreden daha yakın mesafede ultraviyole ışınları yayarak cilde ve gözlere zarar verdiği tespit edilmişti. Bu yüzden uzmanlar bu ampullerin çalışma masası ve yatak odasındaki abajurlarda kullanılmamasını, tavan aydınlatmalarına takılabileceğini duyurmuşlardır.
Benimde yüksek öğrenimimi tamamladığım Sakarya ÜniversitesiNDE Elektrik Elektronik Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Osman Çerezci ise TASARRUF AMPULLER İÇİN BİR BAŞKA TEHLİKELİ NOKTAYI İŞARET EDİYOR. ÇEREZCİ’ye göre tasarruflu ampulleri yaydıkları radyasyon nedeniyle tercih edilmemelidir. "Cep telefonları kadar olmasa da, markası ne olursa olsun tasarruflu ampuller yerine akkorlu ampuller tercih edilmeli ve en azından çocukların odasında akkorlu ampuller kullanılmalıdır." Diyerek konu hakkında dikkat çekmek için bir başka ilginç bir anısını daha paylaşmaktadır; "Bursa'da baz istasyonu ölçümü için bir eve gittik. Evdeki radyasyonun baz istasyonundan değil, evde kullanılan tasarruflu ampulden kaynaklandığını gördük. Işığı yaktığımızda cihazımızın aniden yüksek değerler gösterdiğine tanık olduk. Işığı kapattığımızda sıfırlanıyordu." Bu gözlem sonuç çok önemlidir.
Fransa'da yapılan araştırmalarda tasarruf ampullerinin uygun mesafede kullanılmadığında ultraviyole B ve C ışınlarını yayarak cilde ve gözlere zarar verdiği tespit edilmiştir. 1 metreden daha yakın mesafede kullanılan tasarruf ampulü elektromanyetik kirlilik oluşturarak ciddi sağlık sorunlarına yol açmaktadır.''
Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyofizik Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Süleyman Daşdağ, teknoloji geliştikçe elektromanyetik kirliliğin de arttığını, evlerde dikkatsiz kullanım sonucu elektromanyetik dalga yayıcılara maruz kalındığını belirtmiştir.
Prof. Dr. Daşdağ’da tasarruf ampulün çalışma masalarında ve 1 metreden daha az mesafedeki yan aydınlatmalarda kullanılmaması gerektiğine dikkati çekerek yakın mesafelerde geleneksel ampulün tercih edilmesini önermiştir.
Elektrik Mühendisleri Odası (EMO) İzmir Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Sedat Gülşen, yaptığı açıklamada, tasarruflu ampullerin doğru terimiyle harmonikler oluşturduğunu, herkesin anlayacağı şekilde ise elektriğin formunu ve kalitesini bozduğunu ifade etmiştir. Şebekedeki oluşan form bozukluğunun miktarı göz önünde bulundurularak bazı önlemler alınması gerektiğini vurgulayan Gülşen, aksi takdirde, bu ampullerin kullanımının daha da yaygınlaşmasıyla birlikte, kullanılan elektriğin kalitesinin düşeceğini ve tüm kullanıcıların olumsuz etkilenmesinin söz konusu olabileceğini söylemiştir. Gülşen, “Düzenlemeler yapılmadığı takdirde, tasarruflu ampullerin artması şebekelere ciddi zarar verebilir” demiştir.
Sizlere basınımıza, toplumu aydınlatıp bilgilendirdiğiniz için çok teşekkür ediyor, başarılı yayın hayatınızın devamını diliyorum. Tüm hemşerilerimize vatandaşlarımıza sağlıklı aydınlık dolu günler diliyorum.
