Ekonomide kayıt dışılıkla mücadele kapsamında Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), ödeme sistemleriyle ilgili önemli bir düzenlemeye daha imza atıyor. 1 Aralık’ta görüş süresi dolacak olan yeni tebliğ taslağı, özellikle perakende sektörü ve küçük işletmeleri yakından ilgilendiriyor.

Hazırlanan düzenlemeye göre, işletmelerin kendilerine ait olmayan POS cihazlarını veya mobil ödeme sistemlerini kullanması tamamen yasaklanacak. Böylece sıkça karşılaşılan “POS bozuk, komşu dükkândan geçelim” uygulamasının önüne geçilecek. Cihazını başkasına kullandıran da başkasının cihazını kullanan da cezai sorumlulukla karşılaşacak.

Büyük Firmalara İstisna

Düzenlemede yalnızca tek istisna bulunuyor. Türkiye genelinde en az 30 bayisi olan büyük şirketler, kendi ödeme sistemlerini anlaşmalı işletmelere kullandırmaya devam edebilecek.

Yeni Nesil Cihaz Zorunluluğu

Tebliğ taslağı, perakende satış yapan tüm işletmelere “yeni nesil ödeme kaydedici cihaz” şartı getiriyor. Fakat esnaf bu maliyetli yükü taşımak istemiyorsa bir alternatif de sunuluyor:
Güvenli Mobil Ödeme ve Elektronik Belge Yönetim Sistemine geçen işletmeler, cihaz alma zorunluluğundan muaf olacak. Ayrıca e-ticaret yapan işletmeler için sanal POS kullanımı serbest bırakılıyor.

Bankalara Denetim Görevi

Yeni düzenlemede bankalara da önemli sorumluluklar yükleniyor. Bankalar, POS cihazlarının amacı dışında kullanılıp kullanılmadığını denetlemek zorunda olacak. Herhangi bir ihlal tespit edilmesi durumunda hem işletme hem de denetimi sağlamayan banka veya ödeme kuruluşu cezai yaptırımla karşılaşacak.

6 Aylık Geçiş Süresi

GİB, tebliğ için görüş ve öneri süresini 1 Aralık’a kadar açık tutuyor. Tebliğin yayımlanmasının ardından yaklaşık altı aylık geçiş süreci başlayacak. İşletmelerin bu süre içinde yeni düzenlemelere uyum sağlaması gerekecek.

Yeni uygulamanın, kayıt dışı ekonomiyle mücadelede önemli bir adım olması bekleniyor.