Bekledik Kaybettik: Fındıkta Umut Depoda Kaldı
Ordu’da 2025 fındık sezonunda fiyatların yükseleceği beklentisiyle ürününü satmayıp elinde tutan üreticiler, serbest piyasada yaşanan sert gerilemeyle büyük bir hayal kırıklığı yaşadı. Hasat döneminde 320 TL’ye kadar çıkan 50 randıman fındık fiyatı, ilerleyen süreçte 230 TL seviyelerine kadar düştü.
Don Vurdu Rekolte Düştü Beklenti Arttı
Sezon başında yaşanan zirai don, özellikle yüksek rakımlı bahçelerde ciddi ürün kayıplarına neden oldu. Rekoltenin düşmesiyle birlikte fiyatlar kısa sürede yükselirken, bu artış üreticilerde “daha da yükselecek” beklentisi oluşturdu. Birçok üretici bu nedenle ürününü satmak yerine depolamayı tercih etti.
“Satmadık Çünkü Emeğimizin Karşılığı Değildi”
Fındık üreticisi Aynur İlhan, hasat döneminde bilinçli olarak satış yapmadıklarını belirterek, “Ürünümüz azdı ama kalitesi iyiydi. Yaklaşık 1,8 ton fındık aldık. Don nedeniyle birçok bahçeye girilemedi. Bu şartlarda fiyatların artacağını düşündük. O yüzden satmadık” dedi.
Fiyat Düştü Üretici Satıştan Vazgeçti
Sezon ilerledikçe fiyatların düşmesi, üreticilerin satış kararını tamamen askıya almasına neden oldu. İlhan, mevcut rakamlarla satış yapmanın mümkün olmadığını belirterek, “230 TL emeğimizin karşılığı değil. Bu fiyatlara satmaktansa beklemeyi tercih ediyoruz” ifadelerini kullandı.
“Üretici Bilinçli Şekilde Sıkıştırılıyor”
Fiyat düşüşünün tesadüf olmadığını savunan İlhan, piyasada üreticiyi zorlayan bir düzen olduğunu dile getirdi. “Borçların yoğun olduğu dönemlerde fiyatlar geriliyor. Emanetteki fındıkların piyasaya inmesi için fiyatlar aşağı çekiliyor. Bu durum üreticiyi köşeye sıkıştırıyor” diye konuştu.
Yeşil Altın Değer Kaybediyor
Fındığın yıllardır “yeşil altın” olarak adlandırıldığını hatırlatan üreticiler, bu tanımın sahadaki karşılığının kalmadığını ifade ediyor. İlhan, “Adı yeşil altın ama değeri her yıl düşüyor. Emek var, alın teri var ama kazanç yok” sözleriyle durumu özetledi.
Gençler Bahçeye Girmiyor
Kırsalda üretici yaşının giderek yükseldiğine dikkat çeken İlhan, genç nüfusun tarımdan uzaklaştığını söyledi. “Köylerde genç kalmadı. En genç üretici 55 yaşında. Para kazandırmayan bir işe kimse girmek istemiyor. Böyle giderse üretim düşer” dedi.
Bakım Olmazsa Üretim Azalır
Artan maliyetlerin üreticiyi zorladığını vurgulayan İlhan, kazanç olmadığı sürece bahçelere yeterli bakım yapılamadığını belirtti. “Gübre pahalı, ilaç pahalı. Üretici kazanamazsa bahçeye girmez. Bunun sonucu da üretim kaybı olur” ifadelerini kullandı.
Yetkililere Net Mesaj
Üreticiler, fındık piyasasında kalıcı ve üreticiyi koruyan bir sistem talep ediyor. İlhan, yetkililere çağrıda bulunarak, “Bu düzen değişmezse üretici dayanamaz. Çözüm üretilmezse kayıp büyür” dedi.
