Anayasa Mahkemesi, Türk Medenî Kanunu’nun yoksulluk nafakasına ilişkin düzenlemesinde yer alan “...süresiz olarak...” ibaresini Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti. Yüksek Mahkeme’nin 4 Haziran 2026 tarihli kararında, iptal hükmünün Resmî Gazete’de yayımlanmasından başlayarak 9 ay sonra yürürlüğe girmesine karar verildi.
BAŞVURUDA NE DENİLDİ?
İtiraz başvurusunda, söz konusu düzenleme nedeniyle yoksulluk nafakası ödeme yükümlülüğünün kişinin hayatı boyunca devam edebileceği, bunun da yeniden evlenme, mülk edinme ve yeni aile düzeni kurma gibi alanlarda ölçüsüz sınırlamalar doğurabileceği savunuldu. Başvuruda ayrıca, kuralın özel hayata saygı, aile hayatı ve mülkiyet hakkı üzerinde aşırı bir yük oluşturduğu ileri sürüldü.
Anayasa Mahkemesi, kararında devletin kişilerin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme yönünde pozitif yükümlülükleri bulunduğunu hatırlattı. Ancak bu yükümlülük yerine getirilirken tarafların karşılıklı hak ve menfaatlerinin dengelenmesi gerektiği vurgulandı.
Mahkeme, yoksulluk nafakasının boşanma sonrası yoksulluğa düşen eşin korunması amacı taşıdığını, ancak hiçbir ölçüt belirlenmeksizin süresiz şekilde öngörülmesinin nafaka borçlusu açısından ağır bir külfet oluşturduğunu belirtti.
Kararda, nafaka yükümlülüğünün evliliğin süresi, eşlerin yaşı, sağlık durumu, eğitim düzeyi ve çalışma hayatına katılma imkânı gibi kriterler dikkate alınarak belirlenmesi gerektiği ifade edildi.
“MAKUL DENGE BOZULUYOR”
Yüksek Mahkeme, kuralın her durumda süresiz nafaka imkânı tanımasının, taraflar arasında bulunması gereken makul dengeyi bozduğunu ve nafaka borçlusuna ömür boyu devam eden bir yük yüklediğini değerlendirdi.
Bu nedenle Anayasa Mahkemesi, söz konusu ibarenin Anayasa’nın ilgili hükümlerine aykırı olduğuna ve iptaline karar verdi.
İptal kararı hemen yürürlüğe girmeyecek. Mahkemenin belirlediği süreye göre düzenleme, Resmi Gazete’de yayımlandıktan 9 ay sonra yürürlükten kalkacak.