Baca; genel olarak, yanma sonucu ortaya çıkan, insan sağlığı açısından tehlikeli olabilecek gazları en güvenilir yoldan atmosfere ulaştıran kanal sistemine verilen isimdir.   Baca problemlerinden dolayı birçok insan hayatını kaybetmektedir. Bu yüzden bacalar ve baca problemleri sıklıkla gündeme getirilerek alınması gereken tedbirler sağlanmalıdır.   Bacalar ve baca problemleri Türkiye’de sıklıkla gündeme getirilerek alınması gereken tedbirler sağlanmalıdır. İlimizde özellikle de yeni doğalgaz kullanımına geçen ilçelerimizde bacaların önemi bir kat daha fazladır.   Yanma veriminin yüksek, ısıtma maliyetinin düşük olması ve çevre sağlığının korunması bakımından, bacaların yapılışı ve bağlantıları önemlidir.   Türkiye genelinde olduğu gibi bölgemizde Ünye’mizde de konutlarda ve sanayi tesislerinde bacalara proje ve uygulama aşamasında gerekli önemin verilmediği, cennet dediğimiz Ünye’mizde akşamüzeri ve sabahları, mavi denizimizin sahilimiz üstündeki duman sis çöküntüsü maalesef durumu göz önüne sermektedir.   “İnsanın insana kattığı anlam dışında, yaşamın hiçbir anlamı yoktur; İnsan başkalarına yardım etmediği sürece yapayalnızdır.” Ericc Froom. Sözlerini anımsayarak Ünye Fen Adamları Derneği ve Türkiye Teknikerler Birliği Ordu İl Temsilciliği olarak bizlerde aldığımız teknik eğitim bilgi ve tecrübelerimizi vatandaşlarımızı bilgilendirmek maksadıyla paylaşmaya vatandaşlarımıza faydalı bireyler olmaya gayret göstermekteyiz.    Baca ve bağlantılarının standartlara uygun olarak imal edilmemesi nedeniyle enerji kayıpları ve ölümler meydana gelmektedir.   Tasarımı ve yapımı yetersiz bacalarda yoğuşma, duman, (hava-çevre kirliliği) donma v.b. olumsuz sonuçlar buhar difüzyonu nedeniyle meydana gelir. Yoğuşma suyunun asit özelliğinde ( PH = 2,5-3) olması, baca malzemesinin tahribatına, çökmesine, yıkılmasına ve bacanın tıkanmasına neden olur. Tehlike yaratarak can kayıplarına kadar zarar verebilir.   Baca yüksek ısıya ve yangına, yanma sonucu ortaya çıkacak gazların kimyasal etkisine, korozyona ve su buharına karşı dayanıklı olmalıdır.   Bir baca, dışarıdan gelebilecek herhangi bir yangın tehlikesi karşısında, dayanıklılığını, en az 90 dakika süre koruyabilmelidir. Baca, herhangi bir sebepten ötürü binanın bir katında meydana gelen bir yangının baca vasıtasıyla diğer katlara yayılmasına sebep olmamalıdır. Bunun için baca dış cidarı yanmaya karşı dirençli bir maddeden seçilmeli, atık gazın içinden geçtiği baca borusu, yüksek sıcaklıklara ve sıcaklık değişimlerine karşı dirençli olmalı ve de taş yünü izolasyon malzemesi ile ısı yalıtımı yapılmalıdır.   Yanma veriminin yüksek, ısıtma maliyetinin düşük olması ve çevre sağlığının korunması bakımından, bacaların yapılışı ve bağlantıları önemlidir. Bacalar hakkında ilgili Yönetmelik; kanun, tüzük, yönetmelik ve ilgili diğer mevzuatlar bulunmaktadır.     5393 sayılı Belediyeler Kanunu, 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu, 5326 sayılı kabahatler Kanunu, 1593 sayılı umumi Hıfzıssıha Kanunu birçok mevzuatlar; Yerel yönetimler sınırları kapsamında o bölgede yaşayan vatandaşların esenlik, huzur, sağlık ve düzenin sağlanması için emir ve yasakları konulması, uygulanması ve muhalif hareket edenler ve uymayanlar hakkında uygulanacak idari yaptırımlarla ilgili usul ve esasların belirlenmesi amacıyla düzenlenmiştir.   Ülkemizde her yıl baca problemlerinden dolayı birçok insan hayatını kaybetmektedir. Baca ısıtma sisteminin en önemli unsurlarından biridir. Bu yüzden ısıtma sisteminin tasarımı aşamasında mutlaka önem verilmelidir. Konfor, güven ve uzun ömrü bir arada sunabilen bir baca sistemi tercih edilmelidir. Baca, çok hassas bir konudur. Bu alanda çalışmak uzmanlık ve tecrübe ister.   İlgili yönetmelik ve mevzuatlar doğrultusunda Yerel yönetimler sorumlu olup, amaç denetleme ve ceza yazmaktan ziyade sorumluluk alanları içinde bölgede yapım sonrasında değil yapım aşamasında gerekli denetimleri yapmaları işin doğrusudur.   Yine tüm bu mevzuatlara ilave olarak İlgili imar yönetmeliği temizlik işleri ilgili yönetmelik gereği; -Binalardan dışarıya çıkan soba borusu, baca, kanalizasyon, lavabo, banyo, mutfak, tuvalet akarları ile foseptik ve her türlü sanayi ve kirli suların, akıntı ve sızıntısına mani tedbir almamak. Yağmur suyu borularını tabana kadar indirmemek ve varsa şehir kanalına bağlamayıp açıkta bırakmak. -Binalarda izin verilen yakıt haricinde, yakıt kullanmak. -İzin verilen yakıt haricinde, yakıt satmak. -Torbalanmamış kömür satmak ve açık olarak taşımak. -Kalorifer ve soba yakıtlarını cadde, sokak ve bahçe içerisine gelişi güzel şekilde depolayarak görüntü ve çevre kirliliğine neden olmak. -İl Mahalli Çevre Kurul kararı ya da Belediye Encümen Kararı ile kalorifer yakma zaman ve saatleri belirlenmiş olmasına rağmen kaloriferlerin yakılmaması veya belirlenen zaman ve saatlere uymamak. -Kalorifer yakma sertifikası olmayan kaloriferci çalıştırmak. -Yol ve kaldırımda odun kesmek, kırmak ve çevreyi kirletmek.   Tüm bunlar Temizlik ve çevre kirliliğine aykırı davranış olup bu tür fiil ve hareketlerde bulunanlara yerel idare tarafından müdahale edilmelidir.   Söz konusu bacalardan çıkan aşırı duman ve çevre kirliliği dolayısıyla rahatsızlığınızı öncelikle yerel idareye ve Çevre ve il şehircilik müdürlüğüne bilgi verebilirsiniz.   Musa KIRANLI   Ünye (Elektrik-Elektronik-Mekanik ve benzer Yapı) Fen Adamları Derneği Başkanı Türkiye Teknikerler Birliği Ordu İl Temsilcisi